Cevap.

Yatay ölçeklenme, yükü aralarında dağıtmak için yeni uygulama örnekleri (örneğin, yeni sunucular veya konteynerler) eklemeyi içerir. Dikey ölçeklenme ise bir sunucudaki kaynakları artırmak (CPU, RAM, disk eklemek) anlamına gelir.

Yaklaşımı seçerken aşağıdaki kriterler dikkate alınır:

• Uygulamanın yetenekleri (stateless uygulamalar yatay olarak kolayca ölçeklenebilir);
• Altyapının sınırlamaları (sunucuları hızlı bir şekilde ekleme imkanı var mı);
• Ekonomik faktörler (yatay - çok sayıda düğümle daha maliyetli, dikey - donanım sınırlarına dayanır).

Kubernetes üzerinden yatay ölçeklenme örneği:

apiVersion: apps/v1
kind: Deployment
metadata:
  name: my-app
spec:
  replicas: 5  # pod sayısı - yatay ölçeklenme
  selector:
    matchLabels:
      app: my-app
  template:
    metadata:
      labels:
        app: my-app
    spec:
      containers:
      - name: my-app
        image: myimage:v1

Anahtar özellikler:

• Yatay ölçeklenme, yüksek erişilebilirlik ve esneklik sağlar
• Dikey ölçeklenme gerçekleştirilmesi daha kolaydır, ancak donanım sınırlarıyla sınırlıdır
• Genellikle bir hibrit model uygulanır: kritik bileşenler yatay olarak, stateful bileşenler ise dikey olarak ölçeklenir.

Süpriz Sorular.

Yatay ölçeklenme her zaman dikey ölçeklenmeden daha iyi midir?

Hayır. Belirli görevler için (örneğin, monolitik veya stateful hizmetler) dikey ölçeklenme daha kolay ve etkili olabilir.

Yatay ölçeklenme için uygulamanın hiçbir ek geliştirme gerektirmediği mi?

Hayır. Uygulama stateless olmalı, oturum paylaşımını desteklemeli (örneğin, dış bir önbellek aracılığıyla) ve ölçeklenmeye düzgün bir şekilde yanıt vermelidir.

Veritabanı ölçeklendirmesi her zaman yatay olarak mı yapılır?

Hayır. Tüm DBMS'ler yatay olarak kolayca ölçeklenemez. Klasik ilişkisel veritabanları genellikle dikey olarak ölçeklendirilir (scale-up) ya da parçalama/replikasyon kullanır.